Społeczności energetyczne – energia
w rękach ludzi
26 grudnia 2026
W obliczu zmian klimatycznych i dynamicznie zmieniających się cen energii, coraz więcej osób i instytucji szuka sposobów na większą niezależność energetyczną.
Jednym z rozwiązań są społeczności energetyczne – nowe formy organizacji lokalnych, które pozwalają wspólnie produkować, zużywać i zarządzać energią, głównie pochodzącą z OZE (odnawialne źródła energii).
Dlaczego warto poznać społeczności energetyczne?
Społeczności energetyczne to nie tylko technologia – to nowy sposób myślenia o energii. Dzięki nim:
- zyskujesz większą kontrolę nad tym, skąd pochodzi energia i jak ją wykorzystujesz;
- obniżasz koszty energii dzięki lokalnej produkcji i współdzieleniu zasobów;
- wspierasz środowisko, korzystając z odnawialnych źródeł energii;
- budujesz wspólnotę, która razem podejmuje decyzje i działa na rzecz lokalnego dobra.
"To nie tylko polityka klimatyczna, ale przede wszystkim dynamiczne zmiany na rynku energii – sprawiają, że społeczności energetyczne stają się naturalną odpowiedzią na potrzebę większej stabilności, samowystarczalności i lokalnej kontroli nad energią."
Ireneusz Lasikowski
Specjalista Strategiczny Sprzedaży w Enerdze Obrocie
Co to jest społeczność energetyczna?
To grupa osób, przedsiębiorstw, instytucji lub samorządów, które łączą się, by wspólnie działać na rzecz lokalnej produkcji i konsumpcji energii. Celem nie jest indywidualny zysk, lecz korzyść społeczna, środowiskowa i ekonomiczna dla wszystkich członków społeczności oraz ich otoczenia.
Społeczności energetyczne mogą przyjmować różne formy prawne i organizacyjne. W Polsce najczęściej mówi się o trzech typach.
Obywatelska społeczność energetyczna
To nowa koncepcja wprowadzona przez unijne przepisy, która kładzie nacisk na aktywny udział obywateli w transformacji energetycznej.
Cechy charakterystyczne:
- skupia osoby fizyczne, samorządy i małe przedsiębiorstwa;
- działa na zasadzie otwartości i demokratycznego zarządzania;
- może prowadzić działalność w zakresie wytwarzania, dystrybucji, magazynowania i sprzedaży energii.
Klaster energii
To porozumienie cywilnoprawne między różnymi podmiotami – np. przedsiębiorcami, uczelniami, samorządami – które wspólnie planują i realizują lokalne inwestycje energetyczne.
Cechy charakterystyczne:
- działa na ograniczonym obszarze (np. nie może przekraczać obszaru powiatu lub 5 sąsiadujących ze sobą gmin);
- może obejmować produkcję, dystrybucję, magazynowanie i zużycie energii;
- uczestnicy klastra mogą wspólnie bilansować energię i optymalizować jej wykorzystanie.
Spółdzielnie energetyczne
To forma współpracy, w której członkowie np. mieszkańcy, rolnicy, przedsiębiorcy czy samorządy – wspólnie inwestują w instalacje OZE (np. panele fotowoltaiczne, biogazownie) i dzielą się wyprodukowaną energią.
Cechy charakterystyczne:
- działa na obszarze nie większym niż 3 gmin bezpośrednio sąsiadujących ze sobą (dotyczy gmin wiejskich i miejsko-wiejskich);
- może produkować energię elektryczną, ciepło i chłód z OZE;
- członkowie spółdzielni mogą korzystać z energii na własne potrzeby i rozliczać się w systemie opustów.
Chcesz wiedzieć więcej?
